Van de ‘Eerste Symfonie’ van Gustav Mahler bestaan er heel wat versies - de componist bracht meerdere wijzigingen aan, schreef een voorloper, verwijderde af en toe een stuk en veranderde titels gedurende het proces. Het Franse kamerorkest Les Siècles verzamelde alle manuscripten en werkte ze samen met musicologen Anna Stoll Knecht en Benjamin Garzia uit tot indrukwekkend geheel. Gespeeld op authentieke instrumenten uit de 19e eeuw brengen de musici op de cd ‘Mahler: Titan’ een indrukwekkende reconstructie van één van Mahlers mooiste symfonieën.

Ondanks de naam ‘Eerste Symfonie’, is het eigenlijk de derde of vierde symfonie die Mahler op papier zette. De eerste paar maakte hij nooit af en haalde de nummering binnen z’n oeuvre niet. De voorloper van de 'Symfonie nr. 1', de ‘Symphonische Dichtung in zwei Teilen’, klonk voor het eerst in 1889 in Boedapest. Het symfonische gedicht bevatet twee hoofddelen en vijf subdelen. Niet lang na de première schrapte Mahler het tweede deel en paste hij de titels aan. Waar ze eerst nog beeldend waren, zoals ‘Blumine’ en ‘Frühling und kein Ende’, kregen ze nu namen gebaseerd op de snelheid (‘Andante’ en ‘Scherzo’). Het herziene werk was een regelrechte flop - het publiek snapte er niks van. Tijd voor een nieuwe aanpassing, dit keer in de hoofdtitel: Mahler voegde ‘Der Titan’ toe en veranderde het genre van ‘symfonie’ naar ‘einde Dichtung in Symphonieform’, een hybride vorm tussen symfonie en symfonisch gedicht in. Maar in 1896 werd dit ook weer ongedaan gemaakt en kreeg de naam officieel ‘Eerste Symfonie’. Daarmee kon Mahler zijn eerste, echte symfonie op zijn naam zetten.

Authentieke instrumenten

Dirigent François-Xavier Roth richtte in 2003 het kamermuziekorkest Les Siècles op, met de ambitie om 17e-eeuwse werken in een nieuw licht te zetten. Dit doen ze mede door gebruik te maken van authentieke instrumenten uit die tijd. Het bleek een succes, want het orkest groeide al snel uit tot een vaste speler, dat verspreid over Europa op de grootste podia staan. Enkele opnames op hun naam zijn Chopins ‘Pianoconcerten’, Berlioz’ Syphonie fantastische’ en Ravels ‘Daphnis et Chloé’.


De winnaars van de cd  'Mahler: Titan - Eine Tondichtung in Symphonieform' door Les Siècles o.l.v. François-Xavier Roth zijn: dhr. Nummerdor uit Zoetermeer, dhr. van der Molen uit Emmeloord, mevr. Caron uit Hoogeveen, mevr. van der Wee uit Dronten en dhr. Bijma uit Drachten. Van harte gefeliciteerd!

Deel dit artikel