Woensdag 1 april: vanuit Hermitage Amsterdam  taxeert Marcel Brouwer een beeld van Dobbelman, krijgt Joseph Estié een mangelplank onder ogen en ontdekt Martijn Akkerman een armband met scarabee.

TKK-1-4-Hermitage-Beeld.jpg
Beeld van een vrouw
TKK-1-4-Hermitage-Beeld.jpg
  • Voorstelling: achterstevoren zittend op een stoel
  • Maker: Theo Dobbelman
  • Herkomst: Nederland
  • Datering: 1951
  • Materiaal: brons
  • Afmetingen: H. 56cm, B. 22 cm

In 1997 ging meneer met zijn fietsploeg hun 10-jarige lustrum vieren, voor het eerst buiten Nederland. Ze logeerden in een kasteeltje in Frankrijk, dat eigendom bleek van Maria, de dochter van Theo Dobbelman. Het stond bomvol met antiek maar ook met veel beelden en kunst van Dobbelman. Dit beeld stond prominent in de hal. Zijn vrouw vond het zo prachtig, dat ze het op de dag van vertrek hebben gekocht voor ongeveer 600 gulden. Het staat nu prominent in de kamer.

Marcel Bouwer: Theo Dobbelman maakte zijn debuut bij Arti en Amicitiae in Amsterdam in 1947, waar hij werd geïntroduceerd door een van de Amsterdamse joffers die zijn buurvrouw was. Hij werkte in het begin vooral in klei en aardewerk, vanaf 1947 begint hij met pottenbakken. Dat was de basis voor de oprichting van de experimentele afdeling van de aardewerkfabriek De Porceleyne Fles. Daar werd vanaf 1956 experimenteel aardewerk gemaakt door verschillende kunstenaars. 

Jonge meisjes en vrouwenfiguren waren een inspiratiebron voor Dobbelman. Dit werk staat ook afgebeeld op een affiche van galerie Le Canard uit 1951, de galerie voor Cobra kunstenaars. De kritiek op Dobbelman was dat hij ver af stond van de kunst uit zijn eigen tijd. 

clock update 2 apr 2020, 7:14
Waarde beeld

Marcel Brouwer taxeert het beeld op € 5.000,-

TKK-1-4-hermitage-mangeplank.jpg
Mangelplank
TKK-1-4-hermitage-mangeplank.jpg
  • Voorstelling: was taferelen
  • Herkomst: Bolsward, Friesland
  • Datering: 1790
  • Materiaal: hout
  • Afmetingen: 45 cm x 15 cm

De vader van de eigenaresse was cardioloog, maar in zijn vrije tijd verwoed houtsnijder. Hele boten heeft hij in het klein nagemaakt met de mooiste boegbeelden, allemaal zelf gesneden. Het was dan ook om het snijwerk dat hij deze plank destijds kocht en er vooral erg verzot op was.

Joseph Estié beaamt direct dat het snijwerk, de kerfsnee, van uitmuntende kwaliteit is. Met een gutsmesje zijn teksten, wapens, de Turkse knoop, initialen, dateringen en afbeeldingen van de was kunstig ingesneden. In zo’n goede kwaliteit kom je dergelijke mangelplanken niet veel tegen. Want het is een mangelplank, ook al zou je het zo aan de muur ter versiering ophangen. Dat gebeurde ook veel, tussen het wassen door.

De plank diende eigenlijk voor het pletten van klein wasgoed, voordat het gestreken werd. Door middel van een roller werd het wasgoed op de gladde achterkant van de plank glad gemaakt. Op deze plank staat echter in de teksten te lezen dat men beter kan gaan bidden in plaats van tijd te stoppen in de was. Wie weet vond de planksnijder het toch fijner als de plank niet werd gebruikt, maar aan de muur hing.

clock update 2 apr 2020, 7:15
Waarde mangelplank

Een bedrag van € 3.000,- wordt hier aan toegekend.

TKK-1-4-Hermitage-scarabee-armband-2617.jpg
Armband
TKK-1-4-Hermitage-scarabee-armband-2617.jpg
  • Voorstelling: scarabee en lotus
  • Maker: Carl Bacher
  • Herkomst: Wenen
  • Datering: 1870
  • Materiaal: goud, chalcedoon, diamant, robijn, emaille
  • Afmetingen: ø10 cm

De eigenaresse draagt de armband met veel plezier. Haar overgrootvader kocht lang geleden, toen haar grootmoeder 16 werd, de armband als verjaardagsgeschenk. 

Martijn Akkerman herkent de armband direct als een werk van Carl Bacher uit Wenen. Deze juwelier was gespecialiseerd in neo-Egyptische sieraden. Dergelijke juwelen raakten in de mode door de opening van het Suez kanaal in 1869. Keizerin Eugenie van Frankrijk was speciaal voor de opening erheen gegaan en kwam met allerlei Egyptische kunstschatten terug. Zo raakte men in de high society bekend met de Faraonische stijl en raakte het in de mode.

Carl Bacher leverde zijn neo-Egyptische sieraden aan alle bekende juweliers in Europa, zo ook aan Bonebakker in Amsterdam. Misschien heeft de overgrootvader de armband daar gekocht. De ontwerpen van de armbanden zijn veelal gelijk, het verschil zit vooral in de scarabee. De scarabee staat symbool voor de eeuwigheid. Hier is onderop de scarabee het cartouche van Toetmoses III (1500-1450) nagemaakt. Van deze Egyptische koning waren heel veel scarabee ’s in omloop dus het kan goed zijn dat Carl Bacher er één in bezit heeft gehad toen hij dit sieraad maakte.

clock update 2 apr 2020, 7:16
Waarde armband

Martijn Akkerman taxeert deze armband voor een bedrag van € 20.000,-

Uitzending 1 april 2020 om 20.35 uur op NPO 1 (daarna is de uitzending hier terug te zien).

Deel dit artikel